Mind

Heb je moeite met het maken van keuzes?

De eeuwige twijfelaar heeft het niet voor het kiezen

We hebben als Nederlanders heel veel vrijheid en dat betekent automatisch dat we meer keuzes kunnen maken. Gelukkig maar.
Maar waar de één fluitend de juiste stappen lijkt te zetten, is het voor de ander een stuk lastiger om te kiezen. Waarom is het maken van beslissingen voor sommige mensen zo lastig? En hoe maak je goede keuzes?

Volgens arbeidspsychologe Jolet Plomp, is het niet verwonderlijk dat we moeite hebben met het nemen van belangrijke beslissingen. We moeten in deze maatschappij de ene na de andere keuze maken. Ga je een huis huren of kopen? Is die ene baan wel creatief genoeg? Keuzestress komt volgens Plomp niet omdat we vaker moeten kiezen, maar omdat er teveel alternatieven zijn. Juist dát kan verlammend werken, legt Plomp uit. Bij het nemen van beslissingen, word je voortdurend geslingerd van ratio naar gevoel en vice versa. Volgens Plomp is het een combinatie van rationele, bewuste overwegingen, maar ook van onbewuste en subjectieve processen. En dat kan vermoeiend zijn. Om überhaupt beslissingen te nemen, moet je volgens haar als mens namelijk telkens een aantal angsten overwinnen.

Veiligheid

Terug naar de basis. Doe je iets wat de hele kudde doet, is de kans kleiner dat jij daar specifiek op aangekeken wordt. Heel veilig. Maar als je je niks aantrekt van anderen en lekker je eigen keuze maakt, is dat jouw eigen geplante kiempje. Jouw verantwoordelijkheid. Als je oogst vervolgens niet helemaal uitpakt zoals je gehoopt had, loop je het risico dat je omgeving je met scheve ogen aankijkt. Volgens socioloog Henk de Vos gaan mensen het liefst voor veiligheid en worden daardoor in het maken van belangrijke keuzes gemakkelijk beïnvloed door wat anderen doen: “Mensen kiezen er voor om zich aan te passen aan een groep. Niet alleen onbewust, maar ook bewust kiezen we ervoor ons te gedragen als kuddedieren. Dat geeft een veilig gevoel.”

Onzekerheid

Daarnaast kan de prestatiemaatschappij van tegenwoordig ons het gevoel geven dat we continu moeten verbeteren. Terwijl je misschien net veilig dezelfde keuzes maakte als de mensen om je heen, verandert het constant. Welke mening moet je nú weer hebben over het vegetarisme. En mogen wijde pijpen volgens je instagramvolgers nou wel, of is het alweer afgeschreven? Shit, misschien moet je toch een keer je eigen keuzes gaan maken..

Een mens wil in de basis niet falen. De documentaire Alles wat we wilden gaat over de onzekerheid die bij keuzestress komt kijken. Sarah Mathilde Domogala laat met haar documentaire zien hoe jonge ambitieuze ondernemers hun tol betalen voor een schijnbaar perfect en succesvol leven. “Als je iets doet, wil je er heel goed in zijn. Ben je dat niet, dan moet je iets anders doen waar je beter in bent dan anderen.” Ze schetst de maatschappij waarin we nu leven; een tijd waarin het streven naar het hoogst haalbare in alle facetten het enige doel lijkt. Deze zoektocht naar perfectie maakt ons diep onzeker (want je kunt het dus eigenlijk nooit goed genoeg doen) en zorgt dus voor flink wat keuzestress.

Verandering

Ook willen we niet altijd veranderen. Verandering kan namelijk eng aanvoelen. Bestseller-auteur Ben Tiggelaar legt in zijn boek Dromen, durven, doen uit hoe je de lastigste persoon op aarde kunt managen, namelijk jezelf. Tiggelaar schrijft keuzestress toe aan het psychologische verschijnsel dat verandering een onvermijdelijk element is in ons leven. En om met die veranderingen om te kunnen gaan, moet je nou eenmaal keuzes maken.

Niet elke keuze geeft verbetering, maar voor iedere verbetering is wél verandering nodig. En die verandering begint bij het maken van een keuze. Daar valt niet aan te ontkomen. Daarom is het volgens Tiggelaar belangrijk inzicht te krijgen in de werking van je eigen gedrag.

Emoties

Om inzicht te krijgen in je eigen gedrag, moet je je emoties leren kennen, zegt Jolet Plomp. Zo kun je ook een keuze maken die echt bij je past. Het begint bij het herkennen van een emotie en uiteindelijk gebruik je je verstand om de gevolgen van je keuze te overzien. Om daadwerkelijk goede keuzes te maken die bij jou passen, is het dus handig om goed in contact met je gevoel te komen.

Veel nadenken is daarvoor geen goede manier. Bedenk dat logisch en rationeel denken je helpt om van A naar B te komen, maar écht grote veranderingen moeten vooral goed voelen, aldus Plomp.

We zijn geneigd al denkend alles logisch te ordenen in oorzaak en gevolg, maar emoties zijn bij uitstek onlogisch (en vaak nog tegenstrijdig ook).

Hartstikke goede keuze

Maar hoe kom je dan goed bij je gevoel? En uit je ratio? Volgens Van Deepak Chopra, schrijver van De zeven spirituele wetten van succes, maak je gelukkige keuzes met je hart. De vijfde wet van Chopra in dit boek heet dan ook niet voor niets ‘De wet van intentie en wens’. Bedenk wat je diep van binnen echt wenst. Zonder te denken of het wel realistisch is of niet. Wens en vertrouw er dan op dat het universum met je meewerkt. Lukt het niet, dan is daar een reden voor en heeft het kosmische stelsel daar een bedoeling voor die veel weidser is dan datgene dat je zelf had bedacht.

In zijn boek benadrukt Chopra dat een goede keuze er een is waar je gelukkig van wordt én waarin je je stressvrij voelt. Voel je druk en stress? Dan maak je de keuze niet met je hart.

Lef

Zo verschrikkelijk lastig is het maken van een keuze dus niet. Naar je gevoel luisteren en het uiteindelijk gewoon dóen, daar gaat het om. Wat we vooral nodig hebben? Lef. En zeg nou zelf; heb je ooit zo’n verkeerde keuze gemaakt dat je er nu nog steeds van wakker ligt? En stel dat dat inderdaad zo is, kan je dan nog improviseren om de keuze een beetje minder verkeerd te maken?

Er is zeker lef nodig. Het is namelijk elke keer weer een oefening om met je intuïtie te verbinden, maar het zal je uiteindelijk helpen om op die manier keuzes te maken die écht bij je passen.

Tot slot een praktisch advies hoe je een gelukkige en bewuste keuze maakt, uit het boek De zeven spirituele wetten

Neem afstand. Als je afstand neemt en reflecteert op de keuzes die je op dat moment maakt, verplaats je het hele proces naar je bewustzijn. Door van een afstandje te kijken, aanschouw je hoe je jouw keuze ‘aan het maken bent’ en daar kun je van leren. Stel jezelf twee vragen. Ten eerste: ‘Welke gevolgen heeft deze keuze?’ Het eerste gevoel of antwoord dat je krijgt, schrijf je op. Ten tweede: ‘Zal deze keuze mij gelukkig maken?’ Als het antwoord ja is, maak dan gerust die keuze. Is het antwoord nee, maak dan de keuze niet.

Simpel eigenlijk. Denk er niet te lang over na, maar laat je gevoel voor je spreken.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *